De supersamenwerker

  • strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in /home/hvv1b/public_html/sites/all/modules/views/includes/handlers.inc on line 76.
  • strict warning: Declaration of views_plugin_style_default::options() should be compatible with views_object::options() in /home/hvv1b/public_html/sites/all/modules/views/includes/handlers.inc on line 76.
Non-fictieNon-fictie
boek-afbeelding: 
Auteur: 
Dirk Van Duppen & Johan Hoebeke
Uitgeverij: 
Epo, 2016
ISBN: 
978 94 6267 065 5

De twee auteurs - Dirk Van Duppen, huisarts en Johan Hoebeke, doctor in de biochemie – schreven een erg interessant en leerzaam wetenschappelijk werk over de mens in de maatschappij.  Hun boek zorgt voor een vrij allesomvattende kijk op het hedendaagse mensbeeld

Het boek bestaat uit twee grote delen.  In het eerste deel onderzoeken de auteurs waarom mensen samenwerken.  Ze doen dat aan de hand van recent onderzoek in vijf wetenschappelijke disciplines: de menswetenschappen, de experimentele evolutionaire psychologie, de paleoantropologie, het hedendaags onderzoek over welzijn en motivatie en de evolutionaire dynamica.  Ze staven de stellingen die ze innemen met recente publicaties in wetenschappelijke tijdschriften of boeken die in het gedeelte ‘Noten’ achteraan zijn opgenomen.

Het is te danken aan de recente grote vooruitgang in deze wetenschappen dat we vandaag veel meer weten over de neurologische, psychologische en sociale kenmerken van de mens.  Het sociale element van de mens was reeds aanwezig bij Charles Darwin.  Waarden en hun concrete uitwerking in normen hebben zich uitgekristalliseerd in de strijd van de mens voor een beter bestaan.  In dit deel is de stelling van de auteurs dat de wetmatigheden van de evolutie hebben geleid tot de uiteindelijke selectie van een mens met een natuurlijke aanleg om solidair te zijn en samen te werken.  Zij leveren een schitterend overzicht van de verworven spectaculaire neuropsychologische kennis.  Het ontkracht de 'aangeprate' stelling dat de menselijke natuur evolutionair gekenmerkt wordt door eigenbelang, agressie en egoïsme.  Er wordt integendeel vastgesteld dat de mens ongelooflijk prosociaal, coöperatief, genereus, empathisch en onbaatzuchtig is.  Het zijn echter de maatschappelijke omstandigheden die bepalen of instincten zoals zel fzucht  overheersen.  Uiteindelijk krijg je hiermee een analyse die een verbinding maakt tussen neurowetenschappelijk en sociaal wetenschappelijk onderzoek.  De mens komt hieruit naar voren als een sociaal wezen gericht op helpen en samenwerken.

In het tweede deel van het boek gaan de auteurs dieper in op de manier waarop onze samenleving omgaat met het denken over de natuur van de mens.  Hier wordt de historiek behandeld van het denken over mens en evolutie, die leidde tot het sociaal-darwinisme. Ze bekijken hiertoe hoe de maatschappelijke context dit denken beïnvloedde en stellen vast dat de heersende ideologie in opeenvolgende tijdperken de evolutietheorie naar haar hand zette.  Dit komt tot uiting in het racisme, de kolonisatie, de eugenetica en het neoliberalisme.  We leren dat Darwin werd misbruikt voor een racistische en neoliberale agenda. 
Het neoliberale mensbeeld van winnaars en verliezers is een aangepast idee, een ideologisch verhaaltje.  Hier wordt aangetoond dat we solidaire, sociale wezens zijn.  En harde wetenschappelijke bewijzen getuigen hiervan.  De ‘Supersamenwerker’ toont overtuigend aan dat neoliberalisme en racisme nauw met elkaar verwant zijn en dat beiden ook eenzelfde pseudowetenschappelijke stamvader hebben: het sociaal-darwinisme dat ontstond in de 19de eeuw.

Zo is dit boek het samengaan van een enthousiaste wetenschappelijke verwondering met een gedreven maatschappelijk engagement.  Aanbevolen literatuur dus voor iedereen met wetenschappelijke en politieke interesses.  Dat Van Duppen en Hoebeke hun betoog onderbouwen met recent wetenschappelijk materiaal maakt het geheel betrouwbaar en waardevol.  Als de lezer zich doorheen het uitgebreid wetenschappelijk onderzoek worstelt komt het plan van de auteurs tevoorschijn.  Daarin wordt een maatschappelijke structuur getekend, met de garantie van zowel mensenrechten als sociale rechten.  De auteurs stellen een warme en solidaire samenleving voor die gebaseerd is op generositeit, optimisme en mildheid - een perfect tegengif voor het neoliberalisme.  Dit werk vormt dus ook een stevige kritiek op het sociaal-darwinisme en is bovendien een pleidooi voor de Verklaring van de Rechten van de Mens.

Dit is uitgelezen lectuur voor iedereen die wil nadenken over mens en maatschappij en die niet gevangen wil blijven in de hedendaagse variant van het neoliberale discours.  Schitterend hierbij is de reeks van tien waarden en intermenselijke gedragingen die de auteurs opstellen. Het gaat daarbij om keuzes die bepalen of in onze toekomst het zijn of het hebben zal primeren. 
Van Duppen en Hoebeke eindigen hun boek met een sleutelstatement: solidariteit tegenover individualisme en egoïsme.

 Paul Van Aelst

 

Bij aankoop van dit boek geniet u een LEDENVOORDEEL van 20%

Zie voor meer info http://www.epo.be/HVV/